

Άσκηση


Αξιολόγηση της Μεταβολικής Ευελιξίας μέσω Μέτρησης Γαλακτικού, Οξείδωσης Λιπών και Υδατανθράκων — Από τη Φυσιολογία της Άσκησης στις Κλινικές Εφαρμογές
(Assessment of Metabolic Flexibility by Means of Measuring Blood Lactate, Fat, and Carbohydrate Oxidation — From Exercise Physiology to Clinical Applications)
San Millán I., Brooks G.A., Sports Medicine (2018); 48(7): 1757–1769

Η μελέτη αυτή αποτελεί θεμελιώδες έργο στη σύγχρονη κατανόηση της Zone 2 προπόνησης και της μεταβολικής ευελιξίας.
Οι ερευνητές San Millán και Brooks εξηγούν ότι η ικανότητα του οργανισμού να εναλλάσσει αποτελεσματικά την ενεργειακή χρήση μεταξύ λιπών και υδατανθράκων είναι δείκτης μεταβολικής υγείας — τόσο σε αθλητές όσο και σε ασθενείς.
Η αξιολόγηση πραγματοποιείται με έμμεση θερμιδομετρία (μέτρηση VO₂ / VCO₂ και γαλακτικού αίματος) κατά τη διάρκεια βαθμιαίας άσκησης.
Η ζώνη 2 (Zone 2) ή ζώνη μέγιστης καύσης λίπους (FatMax) είναι η περιοχή έντασης άσκησης όπου:
-
το γαλακτικό στο αίμα παραμένει χαμηλό (κάτω από 2 mmol/L) και
-
ο δείκτης RER (ο λόγος του διοξειδίου του άνθρακα που παράγεται προς το οξυγόνο που καταναλώνεται) είναι μικρότερος από 0,85.
Σε αυτή την ένταση ο οργανισμός χρησιμοποιεί κυρίως λίπος για ενέργεια, ενώ οι υδατάνθρακες συμμετέχουν λιγότερο.
Το σημείο όπου η συμβολή λίπους και υδατανθράκων είναι περίπου ίση ονομάζεται Crossover Point (COP) και αποτελεί σημαντικό δείκτη μεταβολικής ευελιξίας και καλής λειτουργίας των μιτοχονδρίων.
Η τακτική άσκηση σ’ αυτό το εύρος:
-
αυξάνει τον αριθμό και τη λειτουργία των μιτοχονδρίων,
-
βελτιώνει την ινσουλινοευαισθησία και το λιπιδαιμικό προφίλ,
-
καθυστερεί τη μετατόπιση στο «γλυκολυτικό» καθεστώς,
-
και ενισχύει την αντοχή επιτρέποντας υψηλότερα φορτία με κυρίαρχη χρήση λίπους.
Οι συγγραφείς τονίζουν ότι οι ίδιες μεταβολικές αρχές ισχύουν σε ασθενείς με παχυσαρκία, αντίσταση στην ινσουλίνη ή δυσλιπιδαιμία, όπου το «crossover point» (COP) συμβαίνει πρόωρα. Η άσκηση στη ζώνη αυτή μπορεί να «μετακινήσει» το COP σε υψηλότερη ένταση, αποκαθιστώντας τη μεταβολική ευελιξία και μειώνοντας τον καρδιομεταβολικό κίνδυνο.